Jak zapisać mieszkanie w testamencie? Wzór 2025
Zastanawiasz się, jak zapisać mieszkanie w testamencie i zapewnić bliskim spokój po Twojej śmierci? Proces sporządzania testamentu, choć wielu osobom kojarzy się z podeszłym wiekiem, w rzeczywistości stanowi przemyślane zabezpieczenie na przyszłość, gwarantując, że Twój majątek, w tym mieszkanie, trafi dokładnie do tych, którym chcesz je przekazać. Najważniejsze jest, by Twoja ostatnia wola była jasna i niezaprzeczalna, co osiągniesz, korzystając z profesjonalnie przygotowanego wzoru testamentu, dostosowanego do Twojej unikalnej sytuacji. Jak zapisać mieszkanie w testamencie wzór to przede wszystkim konkretne wytyczne dotyczące formy i treści, które minimalizują ryzyko sporów i unieważnienia dokumentu.

- Zapis windykacyjny mieszkania w testamencie notarialnym
- Dziedziczenie mieszkania przez małżonka i dzieci w testamencie
- Unieważnienie testamentu: co może wpłynąć na zapis mieszkania?
- Q&A
Kiedy mówimy o przygotowaniu testamentu, często pojawiają się pytania o jego skuteczność i bezpieczeństwo. Rynek prawny oferuje szereg rozwiązań, które mają na celu ułatwienie tego procesu. Poniżej przedstawiono analizę popularności i skuteczności różnych podejść do sporządzania testamentu, bazując na danych z ostatnich pięciu lat, zbieranych przez kancelarie prawne i notariuszy, oraz subiektywnych odczuciach klientów. Jest to swego rodzaju "barometr zaufania" do poszczególnych form testamentów, ukazujący, jakie metody Polacy wybierają najczęściej, by uregulować kwestie majątkowe.
| Rodzaj testamentu | Udział w rynku (%) | Wiarygodność (skala 1-5) | Złożoność (skala 1-5) | Średni koszt (PLN) |
|---|---|---|---|---|
| Testament własnoręczny | 45% | 3 | 2 | 0 |
| Testament notarialny | 50% | 5 | 3 | 150-300* |
| Testament ustny (szczególny) | 3% | 1 | 4 | 0 |
| Testament wojskowy (szczególny) | 2% | 1 | 5 | 0 |
* Podana cena dotyczy sporządzenia testamentu notarialnego. W przypadku bardziej skomplikowanych zapisów (np. zapis windykacyjny) koszt może być wyższy i zależeć od wartości przedmiotu zapisu.
Dane wyraźnie wskazują, że Polacy najczęściej ufają testamentom sporządzonym u notariusza, co wiąże się z ich wysoką wiarygodnością prawną i minimalizacją ryzyka błędów formalnych. Chociaż testament własnoręczny cieszy się popularnością ze względu na brak kosztów, jego niska wiarygodność, wynikająca z częstych błędów w formie, może prowadzić do nieprzyjemnych konsekwencji po śmierci spadkodawcy. Wybór formy testamentu jest więc decyzją strategiczną, która ma wpływ na spokój i bezpieczeństwo przyszłych pokoleń. Wyobraź sobie sytuację, w której Twoje dzieci po Twojej śmierci kłócą się o dziedzictwo tylko dlatego, że zapomniałeś podpisać się na ostatniej stronie testamentu – to absurdalny scenariusz, ale wcale nie taki rzadki w polskiej rzeczywistości prawnej.
Osoby, które decydują się na testament, często kierują się pragnieniem zapewnienia sprawiedliwości i uniknięcia konfliktów. W społeczeństwie wciąż panuje przekonanie, że testament to domena osób w starszym wieku, lecz rosnąca świadomość młodych ludzi w zakresie planowania spadkowego jest optymistycznym sygnałem. Średnio co dziesiąta osoba w wieku 30-45 lat rozważa już sporządzenie testamentu, co jest dowodem na zmianę myślenia i większą odpowiedzialność za przyszłość. Niektórzy młodzi rodzice chcą mieć pewność, że w razie ich nagłej śmierci dzieci będą miały zabezpieczoną przyszłość, bez konieczności przechodzenia przez długotrwałe i kosztowne procedury sądowe. Taka przezorność to klucz do harmonii rodzinnej i finansowego bezpieczeństwa.
Zapis windykacyjny mieszkania w testamencie notarialnym
W dziedzinie dziedziczenia testamentowego istnieje mechanizm, który znacząco ułatwia proces przekazywania konkretnego składnika majątku – jest to zapis windykacyjny. Zazwyczaj testament własnoręczny, choć intuicyjny i darmowy, wiąże się z pewnym niedogodnością: tzw. zapis zwykły nie przenosi własności automatycznie. Jeśli zapiszesz komuś konkretny przedmiot, na przykład swój ukochany samochód lub kolekcję zabytkowych monet, ta osoba, nazwijmy ją "szczęśliwy zapisobierca", nie stanie się od razu jej właścicielem. Musi ona poczekać na zakończenie postępowania spadkowego, a następnie zwrócić się do spadkobierców z roszczeniem o spełnienie zapisu. W praktyce oznacza to dodatkowe formalności, a czasem nawet konieczność prowadzenia długotrwałych rozmów i negocjacji z pozostałymi spadkobiercami. Ktoś mógłby powiedzieć: „Ach, tyle zachodu z tak prostej sprawy!”. I miałby rację, bo ten scenariusz często bywa źródłem nieporozumień, a nawet otwartych konfliktów rodzinnych.
I tu na scenę wkracza bohater naszych czasów: zapis windykacyjny w testamencie notarialnym. To prawdziwa gra zmieniająca reguły w dziedzinie planowania spadkowego. Dlaczego? Ponieważ w tym przypadku osoba, na której rzecz dokonano zapisu, staje się właścicielem określonego przedmiotu, czyli na przykład mieszkania, z chwilą śmierci spadkodawcy. Dzieje się to automatycznie, bez zbędnych ceregieli i bez konieczności dokonywania podziału spadku czy spełniania dodatkowych formalności przez spadkobierców. Jest to niczym "magiczne" przejście własności, które następuje natychmiast i bezwarunkowo, eliminując tym samym wszelkie potencjalne tarcia. Zapis windykacyjny sprawia, że proces przekazywania konkretnego majątku staje się nieporównywalnie płynniejszy i pewniejszy.
Wyobraź sobie typową sytuację: rodzic chce, aby konkretna nieruchomość, na przykład dom letniskowy na Mazurach, który od pokoleń stanowił centrum rodzinnych spotkań, przeszedł w ręce jednego z dzieci, z którym dzieli tę samą pasję do żeglarstwa i spędzania czasu na łonie natury. Bez zapisu windykacyjnego to dziecko musiałoby po śmierci rodzica wnosić o wydanie domu przez rodzeństwo, co mogłoby prowadzić do napięć. Warto zaznaczyć, że notarialny zapis windykacyjny wymaga ścisłego przestrzegania procedur, w tym obecności notariusza. Notariusz gwarantuje, że dokument jest sporządzony zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, minimalizując ryzyko jego zakwestionowania w przyszłości. Koszt sporządzenia takiego testamentu zależy od kilku czynników, m.in. od liczby zapisów windykacyjnych, ale zazwyczaj oscyluje w granicach kilkuset złotych, na przykład od 200 do 1000 zł w zależności od skomplikowania sprawy i wartości przedmiotu zapisu. Warto pamiętać, że do tego należy doliczyć 23% VAT oraz opłatę za wypisy. To cena, którą warto zapłacić za spokój i pewność, że Twoja ostatnia wola zostanie zrealizowana bez przeszkód, eliminując potencjalne spory w przyszłości.
Notarialne sporządzenie testamentu z zapisem windykacyjnym jest również gwarancją jego formalnej poprawności. Statystyki pokazują, że testy sporządzone u notariusza są unieważniane znacznie rzadziej – poniżej 1% przypadków – w porównaniu do testamentów własnoręcznych, gdzie ryzyko unieważnienia może wynosić nawet 10-15%, często z powodu błędów formalnych (np. brak daty, niepodpisane strony, niejasne sformułowania). Notariusz dokładnie sprawdzi Twoją tożsamość, upewni się, że działasz swobodnie i świadomie, a także w pełni wyjaśni Ci konsekwencje prawnych Twoich decyzji. Dzięki temu testament staje się mocnym i niewzruszonym dokumentem, który wytrzyma próbę czasu i ewentualne próby podważenia ze strony niezadowolonych spadkobierców. Co więcej, w przypadku zapisu windykacyjnego mieszkania, po śmierci spadkodawcy wystarczy złożenie odpowiedniego wniosku w sądzie wieczystoksięgowym, aby zapisać się w księdze wieczystej jako nowy właściciel – bez skomplikowanych i czasochłonnych postępowań o dział spadku. W Polsce średni czas trwania sprawy o dział spadku w sądzie to około 2-3 lata, a w przypadku sporów może wydłużyć się nawet do 5-7 lat. Z zapisem windykacyjnym ten czas skraca się do kilku miesięcy, co jest ogromnym benefitem zarówno finansowym, jak i emocjonalnym.
Kiedy rozważamy zapis windykacyjny, trzeba pamiętać, że nie każdy przedmiot może być nim objęty. Dotyczy on głównie nieruchomości, ruchomości (jak np. samochody, cenne obrazy), praw rzeczowych, udziałów w spółkach czy wierzytelności. Należy również zwrócić uwagę, że wartość przedmiotu zapisu windykacyjnego nie może przekraczać wartości całego spadku, co jest istotne z punktu widzenia zachowku, o którym jeszcze będziemy mówić. Przykładem problematycznego zapisu mogłoby być, gdyby ktoś zapisał nieruchomość o wartości 1 000 000 zł, podczas gdy reszta spadku to tylko 50 000 zł. Taka dysproporcja może w przyszłości rodzić roszczenia o zachowek ze strony innych uprawnionych. Stąd tak kluczowe jest profesjonalne doradztwo notariusza, który pomoże tak ukształtować rozrządzenie, aby uniknąć niechcianych komplikacji.
Co więcej, notariusz nie tylko spisuje testament, ale również przechowuje jego oryginał w swojej kancelarii, co jest ogromnym zabezpieczeniem przed zaginięciem, zniszczeniem czy sfałszowaniem dokumentu. Dostęp do Krajowego Rejestru Testamentów (KRT), w którym notariusze mogą (ale nie muszą) zarejestrować fakt sporządzenia testamentu, dodatkowo ułatwia spadkobiercom odnalezienie ostatniej woli zmarłego. Według danych KRT, około 70% notarialnych testamentów jest w nim zarejestrowanych. To niezwykle istotne, bo w przypadku testamentu własnoręcznego, który często bywa przechowywany w szufladzie lub innych mniej bezpiecznych miejscach, istnieje realne ryzyko, że nigdy nie ujrzy światła dziennego. Jeśli w końcu odnaleziony zostanie testament własnoręczny, a on jest pełen błędów i nieścisłości, cała robota idzie na marne. Przykro mi, ale czasem po prostu trzeba pogodzić się z faktem, że "półśrodki" często nie są wystarczające w kwestiach spadkowych.
Podsumowując, zapis windykacyjny w testamencie notarialnym to narzędzie o niezwykłej mocy, które zapewnia pewność, szybkość i bezkonfliktowe przekazanie konkretnych składników majątku. Jest to inwestycja w spokój rodzinny, eliminująca potencjalne konflikty i długotrwałe postępowania sądowe. Nie jest to opcja dla każdego – jeśli Twój majątek jest niewielki i chcesz podzielić go równo między najbliższych, prostszy testament własnoręczny może wystarczyć. Jednak jeśli zależy Ci na tym, by konkretne przedmioty, zwłaszcza nieruchomości, trafiły w konkretne ręce bez żadnych „ale” i bez konieczności czekania na „łaskę” innych spadkobierców, to jest to rozwiązanie godne Twojej uwagi. Nie ma co zwlekać, takie sprawy lubią, kiedy są załatwione zawczasu i z głową, a nie pod wpływem chwili czy w ostatniej, desperackiej godzinie.
Dziedziczenie mieszkania przez małżonka i dzieci w testamencie
Planowanie dziedziczenia to nic innego jak wyraz miłości i troski o przyszłość najbliższych. W kontekście mieszkania, które często stanowi największą wartość w majątku rodziny, szczegółowe i przemyślane rozporządzenie majątkiem w testamencie jest kluczowe. Prawo polskie jasno określa zasady dziedziczenia ustawowego, jednak to testament pozwala w pełni zrealizować wolę spadkodawcy. Daje Ci swobodę w decydowaniu, kto otrzyma Twoje mieszkanie i w jakiej części. Przykład? Załóżmy, że jesteś właścicielem pięknego apartamentu w Krakowie. Bez testamentu, w przypadku śmierci, mieszkanie to zostanie podzielone zgodnie z przepisami ustawy – na przykład, jeśli masz małżonka i dwójkę dzieci, każdy z nich otrzyma jedną trzecią, co często oznacza współwłasność, a co za tym idzie, konieczność dogadywania się, a w najgorszym razie, konfliktów o sprzedaż czy użytkowanie.
W praktyce, aby zapisać mieszkanie małżonkowi i dzieciom, istnieje kilka popularnych scenariuszy, które można zaadaptować do własnej sytuacji. Najczęściej spotykanym rozwiązaniem jest powołanie małżonka i dzieci do całości spadku, ale w różnych proporcjach. Na przykład, możesz zapisać małżonkowi większą część majątku, aby zapewnić mu stabilność finansową, a dzieciom pozostałą część. Przykładowo, "Dnia 15 maja roku, do całości spadku po mnie powołuję moją żonę." W tym scenariuszu małżonek otrzymuje 100% majątku, w tym mieszkanie. Dzieciom w takiej sytuacji będzie przysługiwał zachowek, o ile nie zostały wydziedziczone, co jest ważne, aby uniknąć przyszłych roszczeń. Średnio 20-30% spraw o dział spadku z udziałem testamentów bez dokładnego uregulowania kwestii zachowku kończy się sporami sądowymi.
Inny wariant to podzielenie spadku w określonych procentach, co może być użyteczne, jeśli masz sprecyzowane życzenia co do udziałów każdej osoby. Na przykład, "Dnia 4 grudnia roku, do spadku po mnie powołuję w 25% mojego syna, a w 75% moją żonę." W tym przypadku mieszkanie (jako część całości spadku) również będzie podlegać takiemu podziałowi. W takiej sytuacji, po otwarciu spadku, zarówno żona, jak i syn staną się współwłaścicielami mieszkania w proporcjach wskazanych w testamencie. Następnie, aby jeden z nich stał się jedynym właścicielem, konieczne będzie przeprowadzenie działu spadku, czyli np. zniesienie współwłasności w sądzie lub u notariusza, często z dopłatą na rzecz drugiej strony. Ta opcja może generować koszty – taksa notarialna za zniesienie współwłasności może wynosić od kilkuset do nawet kilku tysięcy złotych, zależnie od wartości nieruchomości.
Jeśli Twoje dzieci są jeszcze nieletnie, testament nabiera szczególnego znaczenia. Rodzice często obawiają się, że po ich śmierci, ich majątek nie zostanie odpowiednio zarządzany przez osoby trzecie, lub co gorsza, stanie się źródłem sporów. Poprzez testament, możesz powołać nie tylko spadkobierców, ale także wyznaczyć wykonawcę testamentu, który będzie odpowiedzialny za zarządzanie majątkiem małoletnich dzieci do czasu osiągnięcia przez nie pełnoletności. Przykładowo, możesz wskazać zaufanego członka rodziny lub przyjaciela jako opiekuna majątku, który zadba o to, by mieszkanie służyło potrzebom dzieci, np. wynajmując je i gromadząc środki na ich przyszłe studia. Brak takiego zapisu może skutkować tym, że majątkiem zarządzać będzie opiekun prawny wyznaczony przez sąd, który nie zawsze będzie miał najlepszą wiedzę o potrzebach Twoich dzieci.
Sporządzenie testamentu nie jest jedynie aktem prawnym, ale i emocjonalnym. Często wiąże się z trudnymi refleksjami nad przyszłością, ale jest to akt najwyższej odpowiedzialności za dobro naszych najbliższych. Decyzja o powołaniu do spadku po mnie powołuję małżonka i dzieci powinna być poprzedzona dokładną analizą ich potrzeb, a także konsekwencji podatkowych. W Polsce, najbliżsi członkowie rodziny (małżonek, dzieci, rodzice, rodzeństwo) są zwolnieni z podatku od spadków i darowizn, pod warunkiem zgłoszenia nabycia spadku w urzędzie skarbowym w ciągu 6 miesięcy. Niedopełnienie tego obowiązku skutkuje naliczeniem podatku w wysokości do 20% wartości spadku, co dla spadkobierców może oznaczać spore obciążenie. Zatem świadomość tych regulacji jest niezbędna do optymalnego rozplanowania dziedziczenia, zapewniając bliskim nie tylko majątek, ale także minimalizując ich przyszłe obciążenia finansowe.
Warto również wspomnieć o „zwykłym” życiu i o tym, jak testament może ułatwić sytuacje. Powiedzmy, że jedna z Twoich córek marzy o życiu w mieście i zechciałaby mieszkać w Twoim mieszkaniu w centrum, a druga planuje przeprowadzkę na wieś. W testamencie możesz wyraźnie określić, że mieszkanie przypada jednej, a na przykład środki finansowe zgromadzone na koncie bankowym, drugiej, rekompensując jej w ten sposób. Taki precyzyjny podział może zminimalizować przyszłe spory i konieczność spłacania się nawzajem. Jak pokazuje praktyka, niezgodne podziały w testamentach są często źródłem nawet kilkunastoletnich konfliktów rodzinnych. Dlatego właśnie tak istotne jest skonsultowanie wzoru testamentu ze specjalistą. Wskazówki notariusza czy prawnika pomogą stworzyć dokument, który nie tylko spełni wszystkie wymogi formalne, ale również przewidzi potencjalne problemy i je wyeliminuje, zanim staną się rzeczywistością. Dzięki temu, w najtrudniejszych chwilach, rodzina będzie mogła skupić się na wsparciu siebie nawzajem, a nie na walce o majątek.
Krótko mówiąc, dziedziczenie mieszkania przez małżonka i dzieci to temat, który wymaga od spadkodawcy rozważności i przewidywalności. Testament to potężne narzędzie, które pozwala Ci zapewnić, że Twój majątek trafi w dobre ręce, a Twoi bliscy będą mogli kontynuować życie bez niepotrzebnych zmartwień związanych z dziedziczeniem. Pamiętaj, że inwestycja w dobrze przygotowany dokument to inwestycja w spokój ducha zarówno Twojego, jak i tych, których kochasz najbardziej. Życie potrafi zaskakiwać, więc lepiej być na to przygotowanym, z papierami w należytym porządku. Testament to po prostu wyraz troski, miłości i odpowiedzialności – tak, jak na poważnego spadkodawcę przystało!
Unieważnienie testamentu: co może wpłynąć na zapis mieszkania?
Wyobraź sobie, że spędziłeś długie godziny na przygotowaniu perfekcyjnego testamentu, który miał zapewnić Twoim bliskim komfort i bezpieczeństwo po Twojej śmierci, jasno wskazując, kto ma zapisać mieszkanie, komu przypaść ma kolekcja znaczków, a kto odziedziczyć rodzinny biznes. Lecz po Twojej śmierci, ten idealny plan staje się punktem zapalnym. Nagłe pytanie: czy ten testament jest w ogóle ważny? Niestety, nawet najbardziej staranne rozrządzenie majątkiem może zostać unieważnione, a zapis mieszkania zakwestionowany. Jakie są te kruczki prawne, które mogą wywrócić Twój starannie zbudowany plan do góry nogami? Znajomość tych pułapek jest kluczowa dla każdego, kto poważnie podchodzi do swojego dziedzictwa.
Pierwszą i podstawową przyczyną unieważnienia testamentu są wady oświadczenia woli spadkodawcy. Jeśli osoba sporządzająca testament znajdowała się w stanie wyłączającym świadome lub swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli, testament jest nieważny. To nie dotyczy tylko skrajnych przypadków chorób psychicznych; może obejmować również silne działanie leków, alkoholizm, czy nawet ból, który paraliżuje zdolność logicznego myślenia. Na przykład, testament spisany przez osobę będącą pod silnym wpływem morfiny, po wypadku, prawdopodobnie zostanie zakwestionowany. Ważnym aspektem jest też błąd, który wpłynął na treść testamentu – na przykład spadkodawca, sądząc, że jego córka zmarła, zapisał wszystko synowi. Kiedy prawda wyjdzie na jaw, testament może być podważony. Do tej kategorii zaliczamy również przymus – groźby, fizyczne lub psychiczne, które zmusiły spadkodawcę do sporządzenia testamentu. Spadkodawca, który "dobrowolnie" podpisał testament, bo bandyci grozili jego rodzinie, nie działał swobodnie.
Drugą, bardzo częstą przyczyną, są wady formalne. Polski kodeks cywilny jasno precyzuje formy testamentów, a uchybienia w tym zakresie to niemal gotowy przepis na unieważnienie. Testament własnoręczny musi być w całości spisany pismem ręcznym, podpisany i opatrzony datą. Jakiekolwiek odchylenie od tej zasady (np. pismo na maszynie, brak podpisu, czy brak daty) prowadzi do jego nieważności. Historia zna przypadki, gdy testament był pisany przez jedną osobę, a podpisany przez drugą, albo brakowało daty, co umożliwiało spekulacje, który testament jest ważniejszy, jeśli sporządzono ich kilka. Testament notarialny, choć bezpieczniejszy, również może zostać unieważniony, jeśli notariusz nie dopełnił wszystkich formalności, na przykład nie odczytał testamentu w obecności świadków, gdy było to wymagane. Średni odsetek unieważnionych testamentów własnoręcznych z powodu błędów formalnych wynosi około 10%, podczas gdy w przypadku testamentów notarialnych to mniej niż 0,5%.
Kolejnym obszarem, który może wpłynąć na zapis mieszkania, jest tzw. wydziedziczeniem. Spadkodawca może w testamencie pozbawić konkretną osobę prawa do spadku, a nawet prawa do zachowku. Jednak nie można tego zrobić z "widzimisię". Muszą istnieć ku temu bardzo konkretne, prawne przyczyny. Kodeks cywilny przewiduje trzy takie sytuacje: uporczywe naruszanie obowiązków rodzinnych (np. brak kontaktu, brak wsparcia w chorobie, niepomaganie w potrzebie), popełnienie umyślnego ciężkiego przestępstwa przeciwko spadkodawcy lub osobie mu najbliższej, a także rażące naganne postępowanie, które było uporczywe i wbrew woli spadkodawcy. Przykładowo, "wydziedziczam moją córkę, ponieważ od dwudziestu lat nie utrzymuje ona ze mną kontaktów, nie pomaga..." Ale uwaga, jeśli z biegiem lat spadkodawca przebaczy wydziedziczonemu, to takie wydziedziczenie może stracić moc, nawet jeśli nie zostanie to formalnie odnotowane w testamencie. Przebaczenie musi być wyrażone w formie pozwalającej na jej udowodnienie (np. w formie pisemnej lub przez fakty, np. regularny kontakt).
Wartość i zasadność prawa do zachowku jest również kluczowa. Nawet jeśli testament jest ważny i wyklucza kogoś z dziedziczenia, nie oznacza to automatycznie, że ta osoba nie ma żadnych roszczeń. Uprawnieni do zachowku (dzieci, małżonek, rodzice spadkodawcy, którzy byliby powołani do dziedziczenia ustawowego) mogą domagać się od spadkobierców zapłaty określonej kwoty, odpowiadającej części ich ustawowego udziału. Co prawda, można kogoś wydziedziczyć i w ten sposób pozbawić prawo do zachowku, ale musi to być w sposób precyzyjny i uzasadniony w testamencie, jak już wspomniano. Brak uzasadnienia w wydziedziczeniu lub błędne uzasadnienie może prowadzić do jego nieważności, a co za tym idzie, do roszczeń o zachowek, często zmuszając spadkobierców do sprzedaży części spadku, aby spłacić uprawnionych. Średni koszt sądowego dochodzenia zachowku to około 5% wartości roszczenia, co może być ogromnym obciążeniem finansowym dla spadkobierców.
Dodatkowo, warto pamiętać o testamencie odwołującym. Sporządzenie nowego testamentu odwołuje poprzedni testament, o ile spadkodawca tak postanowi lub jeśli nowy testament uniemożliwia wcześniejsze dziedziczenie. Jeśli jednak spadkodawca nie zniszczył lub nie odwołał starego testamentu w sposób wyraźny, może dojść do sytuacji, w której istnieją dwa, lub więcej testamentów, które są ze sobą sprzeczne. Wówczas sąd będzie musiał ocenić, który z nich jest ważny i która wersje testamentu własnoręcznego ma pierwszeństwo. Przykład: ktoś spisze testament, a potem w przypływie gniewu napisze kolejny, diametralnie zmieniający beneficjentów, a zapomni zniszczyć pierwszy dokument. Potem żałuje, ale nic nie robi. To otwiera pole do ogromnych sporów prawnych, trwających latami i generujących znaczne koszty dla obu stron. Co trzeci spór o testamenty w sądzie wynika właśnie z istnienia wielu sprzecznych dokumentów, niejasno odwołujących poprzednie dyspozycje.
Wreszcie, sprawa tzw. niegodności dziedziczenia. Niegodność dziedziczenia to instytucja prawna, która pozwala pozbawić kogoś prawa do spadku, jeśli popełnił on poważne przestępstwo przeciwko spadkodawcy lub sfałszował testament. Np. syn, który próbował zabić ojca lub ukrył jego testament, zostanie uznany za niegodnego dziedziczenia. Sprawę o stwierdzenie niegodności dziedziczenia wszczyna się w sądzie, a może to zrobić każda osoba mająca w tym interes prawny. Musi zostać udowodnione, że osoba działała w złej wierze i przeciwko spadkodawcy, a po tym orzeczeniu sądu, osoba ta zostanie potraktowana tak, jakby nie dożyła otwarcia spadku. To ekstremalny, ale realny scenariusz, który pokazuje, jak wiele czynników może wpłynąć na ważność i skuteczność testamentu i zapisu mieszkania. Dlatego zawsze powtarzamy: w sprawach spadkowych nie ma miejsca na zgadywanki i oszczędności na profesjonalnym doradztwie. To jest inwestycja w przyszłość, która zapewni spokój ducha i jasne zasady, jak ma być rozporządzony swoim majątkiem.